Üretim hesabında hangi meteoroloji verisi kullanılıyor?

Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi'nin (JRC) PVGIS 5.3 servisi kullanılır: uydu ışınım veritabanı PVGIS-SARAH3, meteoroloji verisi ERA5, 2005–2023 dönemi ve DEM tabanlı ufuk gölgelemesi. Sonuçlar NASA POWER ile bağımsız olarak çapraz kontrol edilir ve P90/P95 hesabında yıllar arası değişkenlik PVGIS'in 16 yıllık serisinden ölçülür.

P50, P90 ve P95 ne demek?

P50 beklenen (medyan) yıllık üretimdir. P90 ve P95, yılların sırasıyla %90 ve %95'inde aşılması beklenen daha muhafazakâr üretim değerleridir; finansman ve bankalanabilirlik analizlerinde P90 referans alınır.

1 kWp güneş enerjisi santrali yılda ne kadar üretir?

Konuma, eğime, yöne ve sistem kayıplarına bağlı olarak Türkiye'de genel olarak yıllık 1.300–1.800 kWh/kWp aralığında değişir. Sizin arazinizin veya çatınızın değerini araç PVGIS verisiyle saatlik simülasyon yaparak hesaplar.

DC ve AC kablo kesitleri nasıl seçiliyor?

Akım taşıma kapasitesi ve gerilim düşümü birlikte kontrol edilir: DC string kablosu her projede 6 mm² (1,25×Isc akım kontrolü ve %1 gerilim düşümü doğrulaması), AC kablo inverter şalteri ve %1 gerilim düşümü sınırıyla boyutlandırılır. String uzunluğu soğukta Voc ve sıcakta Vmp'ye göre inverterin MPPT penceresine sığdırılır.

Çatıma kaç kW güneş paneli sığar?

Çatı alanına, panel yönüne (dikey/yatay) ve çatı tipine (trapez, kiremit, kenet, düz) bağlıdır. Örneğin HT72-18X-F 595 W panel yaklaşık 2,28 × 1,13 m'dir; dikey yerleşimde 6 panelli bir sıra yaklaşık 7 m genişlik kaplar. Kaç panelin sığdığını ve buna karşılık gelen kWp değerini görmek için çatınızı araçta çizmeniz yeterlidir, alan ölçmenize gerek yoktur.

GES Hesaplama Rehberi: Üretim, Kayıplar, PR ve P50/P90

Güneş enerjisi santrali üretim tahmininin adımlarını, kayıp kalemlerini ve güven aralığı (P50/P90) mantığını açıklayan kısa teknik rehber.

1. Meteoroloji verisi

Üretim tahmininin temeli, konumun saatlik ışınım ve sıcaklık verisidir. Bu araçta AB Ortak Araştırma Merkezi'nin (JRC) PVGIS servisinden tipik meteorolojik yıl (TMY) alınır: PVGIS-SARAH3 uydu ışınımı, ERA5 meteorolojisi, 2005–2023 dönemi ve arazi yükseltisinden hesaplanan ufuk gölgelemesi. Veri, NASA POWER ile çapraz kontrol edilir.

2. Eğik yüzey ışınımı ve panel sıcaklığı

Yatay ışınım (GHI, DNI, DHI) panel eğimine ve yönüne taşınır; bifacial panellerde arka yüz kazancı zemin albedosuna göre eklenir. Hücre sıcaklığı ortam sıcaklığı, rüzgâr ve ışınıma göre hesaplanır ve panelin sıcaklık katsayısıyla güç düşüşü uygulanır.

3. Kayıplar ve performans oranı (PR)

Sıcaklık, kirlenme, modül uyumsuzluğu, kesinti ve ilk bozunum (LID) kayıpları
DC ve AC kablo kaybı: gerilim düşümü hesabından çıkar (yaklaşık %0,4–0,7 yıllık)
Inverter verimi ve DC/AC oranına bağlı kırpılma (clipping)
Trafo boşta ve yük kayıpları (TEDAŞ tablosundan)

PR, üretilen enerjinin eğik yüzeydeki ışınım ve kurulu güçle beklenen değerine oranıdır; iyi tasarlanmış sistemlerde %80–90 aralığında olması beklenir.

4. P50, P90 ve P95

P50 beklenen yıllık üretimdir. P90/P95 için belirsizlikler karekök toplamıyla birleştirilir: uydu verisi (~%4), yıllar arası değişkenlik (PVGIS'in 2005–2020 serisinden ölçülür), eğik yüzey modeli, kirlenme/bozunum ve modül/inverter toleransı. Sonuç genellikle ±%5–6 civarındadır.

5. Elektrik tasarım kontrolleri

String uzunluğu: soğukta Voc ≤ inverter maksimum gerilimi, sıcakta Vmp ≥ MPPT alt sınırı
DC kablo: 1,25×Isc ve gerilim düşümü ≤ %1
AC kablo ve şalter: inverter çıkış akımı ve gerilim düşümü ≤ %1
Topraklama: halka ve çubuk ile toprak direnci tahmini

Bu adımların hepsi GES hesaplama aracında otomatik yapılır ve sonuçlar PDF raporda özetlenir. Sonuçlar ön fizibilite niteliğindedir; kesin proje saha etüdü ve mühendislik onayı gerektirir.

Sık geçen terimler sözlüğü

kWp / MWp: Panellerin STC (standart test koşulları) altında ürettiği DC güç toplamı — "kurulu güç".
GCR (Ground Coverage Ratio): Panel alanının arazi alanına oranı; yüksek GCR daha çok panel ama daha fazla kendi kendine gölgeleme demektir.
DC/AC oranı: Panel gücünün (DC) inverter AC gücüne oranı; 1,20–1,30 arası tipiktir, fazlası inverterin gücü kırpmasına (clipping) yol açar.
PR (Performans Oranı): Gerçek üretimin, ideal koşullardaki teorik üretime oranı; sistem kalitesinin özet göstergesidir.
P50 / P90 / P95: Sırasıyla beklenen, %90 ve %95 olasılıkla aşılacak yıllık üretim tahminleri — bankalar genelde P90'ı esas alır.
OG / AG: Orta gerilim (1 kV–36 kV) ve alçak gerilim (≤1 kV) şebeke seviyeleri; bağlantı seviyesi trafo ihtiyacını belirler.
ENH (Enerji Nakil Hattı): Santralin bağlantı noktasına kadar çektiği OG/AG hat; bu araçta hesaplanmaz.

GES Üretim Hesabı Nasıl Yapılır? Metodoloji Rehberi